YENİ ZEYTİNBURNU PROJESİ
GİRİŞ
Bu çalışmanın amacı 1999 yılında ülkemizde yaşanan depremin artından oluşturulan ya da oluşturulmaya çalışılan yeni kentleşme politikalarına katkı koymak ve deprem merkezli kentsel dönüşüm projelerinin uygulamasında pilot bölge seçilen Zeytinburnu’nun yeniden yapılanması, bunu yaparken de kıt kaynaklarımızın rasyonel kullanılması, kentin yeniden yapılanmasında katılımcılığın, sürdürülebilirliğin, etkin zaman planlamasının, üretkenliğin arttırılması için sarf edilmesi gereken maksimum çabanın önemini arz etmek ve sağlıklı bir kent kimliğini kazanması doğrultusunda karar verici kanaat önderlerine ışık tutmaktır.
Ülkemizde diyebiliriz ki bugüne kadar kentlerimizin büyük çoğunluğu plansız bir gelişme göstererek bugünler taşınmıştır. Çok az kentimizi sayabiliriz ki önceden nazım imar planları hazırlanmış, imar planları hazırlanmış ve kentin gelişlimi bu planlar doğrultusunda gerçekleşmiştir. İstanbul’u ele alacak olursak en çok göç alan il olmasına rağmen kentin gelişimine yon veren nazım imar planlarından yoksun olarak büyüyen çarpık devasal bir metropol görünümündedir. Zeytinburnu ilçemizde içinde durum farksız değildir. Zeytinburnu ilçemiz gecekondudan yapılaşmış % 90 sağlıksız niteliksiz depremselliği düşük, yapı stokundan oluşmaktadır. Son yıllarda İBB nazım imar planlarından tutun kentin geleceğinin Planlandığı uzmanların katıldığı bir seferberlik dönemine girmiştir. Bu çalışmaların mükâfatını İstanbul önümüzdeki yıllarda alacaktır.
Kentlerin sağlıksız gelişiminin nedenlerinin başında göçler, plansızlık gelmektedir. Kentlerin gelişimine yön verecek mevcut yasaların yetersizliği önemli bir nedendir. Düşünün ülkemizde 1930 yılında çıkarılan 1580 sayılı Belediyeler yasasıyla 2005 yılına kadar kent yönetimleri gerçekleşti. Bu yasanın yetersizliği herkesin malumu olmasına rağmen 2005 yılına kadar yürürlükte kalmıştır. 2005 yılında çıkartılan 5393 sayılı kent yönetiminde yeni kent stratejilerinin uygulamasının önünü açmıştır. İBB oluşturduğu İMP ile planlama konusunda önemli mesafeler kat etmiştir. Yapılan çalışmalar taktire şayandır ve İstanbul’un geleceği için ümit vericidir.
İstanbul’da kentsel dönüşüm projesi uygulanacak pilot bölge seçilen Zeytinburnu’nun durumunu ele alacak olursak tüm tespitler projenin uygulanmasında zaman kaybetmeden sağlıklı bir projeyle uygulamaya geçilmesi gereğini arz etmektedir. Madem ki deprem merkezli kentsel dönüşüm projesi uygulanacak seçilen yapım sistemi depreme dayanıklı, en ekonomik şartlar sunan, en kısa zamanda gerçekleştirilebilinecek, yöre halkının katılımını sağlayan en optimal çözümü içeren sistem olmalıdır.
Bu hedeflerle örtüşen sistem Zeytinburnu’nda Endüstrileşmiş yapım sistemi olan Tünel Kalıp sistemiyle üretilecek bina modelleri isteklere cevap veren nitelikte bir sistemdir. Bugün bu sistem KİPTAŞ ve TOKİ de yaygın olarak kullanılmaktadır. Her iki kurum işbirliği yaparak tecrübelerini paylaşarak Türkiye’ye örnek olacak bu projede birlikte hareket etmelidir.
Zeytinburnu’nun bir bölgesini içeren çözüm üretme yerine tününü kapsayacak bir planlama yapılması sürekliliğin ve sürdürülebilirliğin sağlanması kaçınılmazdır. Bizim yapmak istediğimiz doğru bir başlangıçla sağlıklı bir yöntemle projenin start vermesine katkı koymaktır. Zeytinburnu’muzun geleceği için her türlü işbirliğine hazır oluğumuzu ifade etmek isterim.
)
